Basiretli tüccar ilkesine aykırılık nedir?

Basiretli tüccar ilkesi, ticaretin sağlıklı bir şekilde yürütülmesi için kritik bir öneme sahiptir. Bu ilkeye uyulmaması, ticari ilişkilerde sorunlara yol açabilir ve tarafların haklarını zedeleyebilir. Dolayısıyla, tacirlerin bu ilkeye uygun hareket etmemesi, ticaret hayatında ciddi sonuçlar doğurabilir. İlgili yasa hükümleri bu durumu net bir şekilde tanımlamakta ve tacirlerin sorumluluklarını vurgulamaktadır.

Basiretli tacir ilkesine aykırılık, Türk Ticaret Kanunu'nun 18/2. maddesine göre, her tacirin ticaretine ait tüm faaliyetlerde basiretli bir iş adamı gibi hareket etme yükümlülüğünü yerine getirmemesi durumunda ortaya çıkar. 

Basiretli tacir ilkesine aykırılık teşkil edebilecek bazı durumlar şunlardır:

Yargıtay kararlarına göre, basiretli tacir ilkesi, aşırı ifa güçlüğü nedeniyle sözleşme uyarlama veya fesih taleplerini büyük ölçüde sınırlamaktadır. 

• Piyasa koşullarını dikkate almamak: Tacirin, ülkesinin siyasi atmosferini, ithalat ve ihracat yasaklarını, ekonomik çalkantıları hesaplamadan hareket etmesi. 
• Yasal düzenlemeleri bilmemek: Tacirin, ticari hayatı için gerekli olan kanun hükümleri, teamüller ve ticarî örf ve adetleri bilmemesi. 
• Cezai şartlarda fahişlik: Tacirin, cezai şartın her türlü sonucunu önceden tahlil edememesi ve bu nedenle aşırı fahiş cezai şartlar koyması.